Heç düşünmüsünüzmü, niyə mağazada yad bir körpəni görəndə avtomatik gülümsəyirik, onunla fərqli səslə danışmaq istəyirik və içimizdə istilik hiss edirik? Bu, təsadüfi deyil bu, evolyusiyanın ən ağıllı mexanizmlərindən biridir.
Lent.az bu mövzu ilə bağlı maraqlı məlumatları təqdim edir:
“Körpə şirinliyi” nədir?
1943-cü ildə avstriyalı alim Konrad Lorens “Kindchenschema” adlı anlayışı irəli sürmüşdü. O müəyyən etmişdi ki, körpələrin ümumi xüsusiyyətləri var: bədənə nisbətən böyük baş, böyük və aşağı yerləşmiş gözlər, yumru yanaqlar, kiçik burun, yumşaq və dairəvi üz cizgiləri.
Məhz bu xüsusiyyətlər insan beynində qoruma və qayğı instinktini dərhal aktivləşdirir. Yəni bu, sanki beynimiz üçün xüsusi “siqnaldır”.
Bu yalnız insanlara aid deyil
Eyni “şirinlik sxemi” digər canlılarda da işləyir: it, pişik və panda balaları, eləcə də cizgi filmi personajları.
Məsələn, cizgi qəhrəmanlarının böyük gözlü və yumru üzlü olması təsadüfi deyil – bu, insanların simpatiyasını artırmaq üçündür.
Beynimizdə nə baş verir?
Körpə üzünü gördükdə beynimiz saniyənin çox kiçik bir hissəsində reaksiya verir.
Bu zaman:
Məmnunluq mərkəzləri aktivləşir
Qayğı ilə bağlı hisslər güclənir
Dopamin (sevinc hormonu) ifraz olunur
Oksitosin (bağlanma hormonu) artır
Bu isə insanı instinktiv olaraq qayğı göstərməyə yönəldir.
Niyə insan körpələri daha köməksizdir?
Digər canlılarla müqayisədə insan körpələri çox zəif doğulur. Məsələn:
Yeni doğulmuş maral tez ayağa qalxa bilir
Tısbağa balası dərhal hərəkət edir
Amma insan körpəsi başını belə tuta bilmir
Bu, insanın böyük beyni və düz yeriməsi ilə əlaqədardır. Buna görə də körpələr uzun müddət qayğıya ehtiyac duyur. Evolyusiya isə bunu kompensasiya etmək üçün onları maksimum “şirin” edib.
Şirinlik davranışımıza təsir edir
Araşdırmalar göstərir ki, şirin şəkillərə baxan insanlar daha diqqətli və ehtiyatlı davranırlar. Yəni bu xüsusiyyət bizi körpələrə daha düzgün yanaşmağa hazırlayır.
Marketinqdə də istifadə olunur
Bu mexanizm bu gün reklam və brendlərdə də istifadə edilir:
Böyük gözlü personajlar
Yumru formalı loqolar
“Şirin” dizaynlar
Buna bəzən zarafatla “şirin kapitalizm” də deyilir.
Körpələrin şirin görünməsi sadəcə emosional hiss deyil. Bu, milyon illər ərzində formalaşmış və insanların körpələrə qayğı göstərməsini təmin edən güclü bir bioloji mexanizmdir.
Bizi Telegram-da izləyin
t.me/lent_az
Bizi Instagram-da izləyin
Bizi TikTok-da izləyin
Bizi Facebook-da izləyin
Bizi X-da izləyin
