Od çərşənbəsi Azərbaycan xalqının qədim inanclarından və zəngin mədəni irsindən qaynaqlanan müqəddəs günlərdən biridir. Bu çərşənbə yazın gəlişini müjdələyən və Novruz bayramı ərəfəsində qeyd olunan dörd ilaxır çərşənbədən ikincisidir.
Lent.az xəbər verir ki, xalq inanclarına görə, bu gün odun və işığın gücü ilə təbiət bir az da oyanır, insan ruhu isə saflaşır.
Qədim dövrlərdə insanlar oda müqəddəs varlıq kimi baxır, onu həyatın, istiliyin və işığın rəmzi hesab edirdilər. Xüsusilə Zərdüştilik inancında od paklıq və ilahi qüvvənin simvolu sayılırdı. Bu baxımdan Od çərşənbəsi yalnız bir bayram ənənəsi deyil, həm də minilliklərə söykənən mənəvi dəyərdir.
Tonqal ənənəsi
Od çərşənbəsinin əsas atributu tonqaldır. Axşamüstü həyətlərdə və məhəllələrdə tonqallar qalanır, insanlar onun ətrafına toplaşır. Ən məşhur adətlərdən biri tonqalın üzərindən tullanmaqdır. Bu zaman insanlar “Ağırlığım-uğurluğum odda qalsın” deyərək köhnə ilin çətinliklərini və mənfi enerjisini geridə qoyduqlarına inanırlar. Tonqal həm də birlik və həmrəylik rəmzidir ailə üzvləri və qonşular bir araya gələrək bayram əhval-ruhiyyəsini paylaşırlar.
Odun simvolik mənası
Od işıqdır, istilikdir, həyatdır. Qaranlıqdan aydınlığa keçidi təmsil edir. Od çərşənbəsi insanlara ümid, yenilənmə və daxili təmizlənmə mesajı verir. Bu gün həm də insanların ürəklərindəki inciklikləri unutması, barışması və yeni ilə saf niyyətlərlə başlaması üçün bir fürsət sayılır.
Müasir dövrdə Od çərşənbəsi
Bu gün Od çərşənbəsi şəhərlərdə və kəndlərdə eyni coşqu ilə qeyd olunur. Məktəblərdə tədbirlər keçirilir, şeirlər söylənir, milli musiqilər səslənir. Uşaqlar üçün tonqal ətrafında keçirilən şənliklər xüsusi maraq doğurur. Bəzi yerlərdə atəşfəşanlıq təşkil edilir, lakin əsas dəyər yenə də qədim tonqal ənənəsinə verilir. Od çərşənbəsi xalqımızın milli kimliyinin, qədim köklərinin və yazın gəlişinə olan sevincinin parlaq ifadəsidir. Bu çərşənbə hər birimizə xatırladır ki, həyat daim yenilənir və hər qaranlığın sonunda mütləq bir işıq var.